Απάντηση σε Ερώτηση Συνδρομητή
Ερώτηση :
Ήθελα να σας ρωτήσω εάν με τον Νέο κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την
έγκριση των παραστάσεων για τα έργα αποφασίζει πλέον η Δημοτική Επιτροπή
και όχι το Δημοτικό Συμβούλιο που ίσχυε μέχρι σήμερα
Επειδή στον νέο νόμο αναφέρει ότι η Δημοτική επιτροπή ασκεί τις
αρμοδιότητες της προϊσταμένης αρχής του Ν.4412. Το ερμηνεύω σωστά; Ευχαριστώ
Απάντηση :
Καλησπέρα σας. Πολύ σωστά.
Α΄. Ιστορική αναδρομή περί Αποφαινομένων οργάνων των ΟΤΑ α΄και β΄βαθμού και Πώς φτάσαμε στον Ν. 5314/2026
Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ν. 5314/2026) επισφραγίζει και ξεκαθαρίζει μια πορεία συγκέντρωσης των αποφασιστικών αρμοδιοτήτων που είχε ξεκινήσει ήδη τα προηγούμενα χρόνια (Αρχικά με την Ψήφιση του Ν. 3852/2010 – «Πρόγραμμα Καλλικράτης») και, μετά από πολυάριθμες τροποποιήσεις , κυρίως με τον Ν. 5056/2023 που κατάργησε την Οικονομική Επιτροπή και την Επιτροπή Ποιότητας Ζωής, συστήνοντας τη Δημοτική Επιτροπή).
Με την ψήφιση του Ν. 5314/2026, όλες αυτές οι διάσπαρτες διατάξεις ενσωματώθηκαν, διορθώθηκαν και απέκτησαν τη ενσωματώθηκαν στα Άρθρα 120 και 138 του νέου ενιαίου Κώδικα.
ΣΣ : Σύμφωνα με την μεταρρύθμιση που είχε εισαχθεί αρχικά με το Άρθρο 9 του Ν. 5056/2023 οι αρμοδιότητες της Προϊσταμένης Αρχής μεταφέρθηκαν στην Δημοτική Επιτροπή.
Β΄. Οι Αρμοδιότητες της Δημοτικής Επιτροπής
Στην παρ. 2 του Άρθρου 138 του νέου Κώδικα (με τίτλο «Αρμοδιότητες δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής») ορίζεται ότι :
Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, έχουν αποφασιστικού, γνωμοδοτικού και συντονιστικού χαρακτήρα αρμοδιότητες. Ειδικότερα:
αη) Σε ό,τι αφορά τις αρμοδιότητες οι οποίες αναλύονται στο Μέρος ΣΤ` περί συμβάσεων έργων, μελετών, προμηθειών, υπηρεσιών των δήμων, των περιφερειών και των νομικών προσώπων αυτών του Βιβλίου Τέταρτου:
Υποπερίπτωση iv) : Ασκούν τις αρμοδιότητες της προϊσταμένης αρχής, κατά το στάδιο εκτέλεσης των συμβάσεων έργων, μελετών, παροχής τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, όπως αυτές ορίζονται στον ν. 4412/2016….»
Συνεπώς ορίζεται ρητά ότι η Δημοτική Επιτροπή είναι το όργανο που ασκεί τις αρμοδιότητες της Προϊσταμένης Αρχής για όλες τις δημόσιες συμβάσεις έργων, μελετών και παροχής τεχνικών/επιστημονικών υπηρεσιών του Δήμου, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4412/2016, συνεπώς είναι επιφορτισμένη με την αρμοδιότητα λήψης αποφάσεων για :
1. την έγκριση των Ανακεφαλαιωτικών Πινάκων Εργασιών (Α.Π.Ε.) και των Πρωτοκόλλων Κανονισμού Νέων Τιμών (Π.Κ.Ν.Τ.Μ.Ν.Ε.) (Άρθ. 156 Ν. 4412/2016)
2. Τη σύναψη και έγκριση Συμπληρωματικών Συμβάσεων (τροποποίηση οικονομικού ή φυσικού αντικειμένου). (Άρθρο 132 σε συνδυασμό με το Άρθρο 156 Ν. 4412/2016) καθώς και
3. η χορήγηση των παρατάσεων προθεσμιών εκτέλεσης των έργων Άρθρο 147 Ν. 4412/2016)
4. κοκ.
Γ΄. Οι Αρμοδιότητες του Δημοτικού Συμβουλίου
Αντίστοιχα, το πλαίσιο λειτουργίας και οι δικαιοδοσίες του κεντρικού πολιτικού οργάνου περιγράφονται στο Άρθρο 120 του Ν. 5314/2026 (με τίτλο «Αρμοδιότητες δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου»).
Το άρθρο αυτό ξεκαθαρίζει ότι το Δημοτικό Συμβούλιο έχει τη γενική αρμοδιότητα να αποφασίζει για όλα τα θέματα του Δήμου, εκτός από εκείνα που ο ίδιος ο νόμος αναθέτει ρητά στη Δημοτική Επιτροπή ή στον Δήμαρχο.
Στο ίδιο άρθρο αποτυπώνεται η διατήρηση του στρατηγικού Προγραμματισμού του Δήμου (έγκριση Τεχνικού Προγράμματος και Προϋπολογισμού), το οποίο αποτελεί το Επιτελικό του ρόλο αλλά στερείται της αρμοδιότητας της έγκρισης επιμέρους σταδίων εκτέλεσης της Σύμβασης (όπως οι παραστάσεις και οι τροποποιήσεις των έργων), την αποκλειστικότητα των οποίων, κατά τα παραπάνω εκτεθέντα, έχει η Δημοτική Επιτροπή.
ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ Άρθρου 32 Προμήθ Υπηρεσίες (Μέρος ΙΙ)
261/2025 ΕΣ (ΕΒΔΟΜΟ ΤΜΗΜΑ)
Δημόσιες συμβάσεις. Προσφυγή ανάκλησης. Υπογραφή σχεδίων συμβάσεων για προμήθεια διάφορων οχημάτων Δήμου. Εν προκειμένω, απρόβλεπτο γεγονός μη οφειλόμενο στην υπαιτιότητα της αναθέτουσας Αρχής. Καιρικό φαινόμενο. Προϋποθέσεις για την ύπαρξη κατεπείγουσας ανάγκης. Ενδεικτικό το χρονικό όριο των δώδεκα μηνών για την παράδοση των οχημάτων και μηχανημάτων. Συνδρομή προϋποθέσεων του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016. Μη τεκμηρίωση του ευλόγου των τιμών μονάδας της μελέτης για συγκεκριμένα μηχανήματα έργου. Δέχεται ως προς ορισμένα υπό προμήθεια οχήματα και μηχανήματα έργου.
292/2025 ΕΣ (ΤΜΗΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟ)
Δημόσιοι υπόλογοι. Έφεση. Καταλογισμός σε βάρος του εκκαλούντος, ήδη τέως Δημάρχου του εφεσίβλητου Δήμου και υπέρ του τελευταίου, ποσού, στο πλαίσιο κατά προτεραιότητα κατασταλτικού ελέγχου, επί χρηματικών ενταλμάτων πληρωμής του ως άνω Δήμου. Μη νόμιμη εντολή εξόφλησης των ανωτέρω χρηματικών ενταλμάτων για την πληρωμή δαπανών συμβάσεων προμήθειας ειδών και εργασιών συντήρησης και επισκευής συγκεκριμένων οχημάτων και μηχανημάτων του Δήμου, στους φερόμενους σε αυτά ως δικαιούχους. Ορθή η επιλογή ειδικής διαδικασίας απευθείας ανάθεσης που προβλέπεται σε ΥΑ για την κάλυψη επείγουσας ανάγκης άμεσης αποκατάστασης των διαπιστωθεισών αιφνίδιων βλαβών στα συγκεκριμένα οχήματα. Αναγκαία για τη μη διατάραξη της ομαλής λειτουργίας των υπηρεσιών του Δήμου. Αρμοδιότητες οργάνων του Δήμου στο πλαίσιο της ανωτέρω διαδικασίας ανάθεσης. Διενέργεια της εν λόγω εξαιρετικής διαδικασίας σε απόλυτη χρονική εγγύτητα προς το χρόνο εκδήλωσης της βλάβης. Μη παράβαση των διατάξεων του άρθρου 32 του ν. 4412/2016. Δεν συντρέχει η εν λόγω διατυπωθείσα με την διαφωνία του Ταμία και διαπιστωθείσα με την προσβαλλόμενη πράξη νομική πλημμέλεια στη διαδικασία που ακολουθήθηκε. Δέχεται.
408/2025 ΕΣ (ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ)
Δημόσιες συμβάσεις. Προσυμβατικός έλεγχος διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και σχεδίου σύμβασης με αντικείμενο τη συνδρομή και απόκτηση δικαιωμάτων απομακρυσμένης πρόσβασης σε ηλεκτρονικές πηγές και υπηρεσίες πληροφόρησης, συμπεριλαμβανομένων των ηλεκτρονικών επιστημονικών περιοδικών και βιβλίων, για τα κύρια και συνεργαζόμενα μέλη του Συνδέσμου Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών (Σ.Ε.Α.Β.). Διαδικασία ανάθεσης με διαπραγμάτευση, χωρίς δημοσίευση προκήρυξης. Εν προκειμένω, ως εκ της μοναδικότητας του αναδόχου για την παροχή της υπό ανάθεση υπηρεσίας, συντρέχουν εν προκειμένω οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. β του ν. 4412/2016. Δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης
1180/2025 ΕΣ (ΤΜΗΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟ)
Δημόσιοι υπόλογοι. Έφεση. Καταλογισμός σε βάρος του εκκαλούντος, ήδη τέως Δημάρχου του εφεσίβλητου Δήμου, στο πλαίσιο κατά προτεραιότητα κατασταλτικού ελέγχου, επί χρηματικών ενταλμάτων πληρωμής. Μη νόμιμη έκδοση και παρά τις αντιρρήσεις του Ειδικού Ταμία του ως άνω Δήμου εντολή εξόφλησης των ανωτέρω ΧΕ για την πληρωμή επιμέρους δαπανών για την υπηρεσία υλοποίησης προγράμματος ενημέρωσης - ευαισθητοποίησης & επιβράβευσης του κοινού για το περιβάλλον, μέσω εφαρμογής για κινητά τηλέφωνα, στην φερόμενη σε αυτά ως δικαιούχο εταιρεία. Ειδική διαδικασία κατασταλτικού ελέγχου. Ορθώς ακολουθήθηκε για την παροχή της ως άνω επίμαχης υπηρεσίας η διαδικασία της απευθείας ανάθεσης. Εν προκειμένω, δεν πρόκειται για ομοειδούς φύσεως υπηρεσίες και άρα δεν συντρέχει η διατυπωθείσα με την διαφωνία του Ειδικού Ταμία και διαπιστωθείσα με την προσβαλλόμενη πράξη νομική πλημμέλεια στη διαδικασία που ακολουθήθηκε για την ανάθεσή τους. Δέχεται.
1078/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Αίτηση ακύρωσης-αναστολής. Παροχή υπηρεσιών καθαριότητας για την κάλυψη των αναγκών Νοσοκομείου και των δομών αρμοδιότητας του. Οικονομικοί Φορείς. Υπολογισμός οικονομικής προσφοράς. Κόστος επιδόματος αδείας. Εν προκειμένω, η παρεμβαίνουσα εταιρεία δεν υπολόγισε ορθά το κόστος του επιδόματος αδείας του προσωπικού που πρόκειται να απασχοληθεί για την εκτέλεση της υπό ανάθεση σύμβασης και συνεπώς ο προϋπολογισμός του εργατικού κόστους που έχει συμπεριλάβει στην οικονομική της προσφορά είναι μη νόμιμος και δεν καλύπτει το ελάχιστο νόμιμο εργατικό κόστος για την καταβολή του επιδόματος αδείας. Εφόσον η διάρκεια της ένδικης σύμβασης έχει προβλεφθεί για τρεις (3) μήνες, το επίδομα αδείας κάθε απασχολούμενου σε αυτήν αντιστοιχεί σε αποδοχές 6 ημερομισθίων και όχι στην αναλογία των δεκατριών (13) ημερομισθίων σε 12μηνη βάση, όπως με μη νόμιμη αιτιολογία έκρινε η Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. με την προσβαλλόμενη απόφασή της, δεχθείσα ως ορθό τον υπολογισμό της παρεμβαίνουσας. Δέχεται.
1511/2025 ΔΕΦ ΑΘΗΝΩΝ (ΑΚΥΡ)
Δημόσιες συμβάσεις. Αίτηση ακύρωσης -αναστολής. Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. Προκήρυξη ν.π.δ.δ με σκοπό την σύναψη συμφωνίας - πλαίσιο για την προμήθεια αντιδραστηρίων με συνοδό εξοπλισμό για την εξακρίβωση ομάδων αίματος των αιμοδοτών. Ανταγωνιστική διαδικασία με διαπραγμάτευση. Οι διαγωνιζόμενοι με την ανεπιφύλακτη συμμετοχή τους στη διαγωνιστική διαδικασία που προηγείται της σύναψης δημόσιας σύμβασης, αποδέχονται πλήρως τη νομιμότητα των όρων της διακήρυξης. Για λόγους ασφάλειας του δικαίου, δεν είναι επιτρεπτή η εκ μέρους τους παρεμπίπτουσα και εκ των υστέρων αμφισβήτηση του κύρους των όρων της διακήρυξης, την οποία δεν έχουν προσβάλει ευθέως, πράττουν δε τούτο επ’ ευκαιρία της προσβολής μεταγενέστερων πράξεων της διαγωνιστικής διαδικασίας. Εν προκειμένω, όλες οι αιτιάσεις, που πρόβαλε η αιτούσα ενώπιον της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ., δεν συνέχονται με τη νομιμότητα των προσβαλλόμενων με την προδικαστική προσφυγή πράξεων της αναθέτουσας αρχής, αλλά άπτονται της νομιμότητας της επιλογής της τελευταίας να προσφύγει στην ανταγωνιστική διαδικασία με διαπραγμάτευση. Η θετική σύμφωνη γνώμη της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ., η οποία απαιτείται ως ουσιώδης τύπος των κατά παρέκκλιση διαδικασιών, δεν περιόριζε την αναθέτουσα αρχή να προβεί, όπως και έπραξε, με πλήρη και ειδική αιτιολογία, στη δημοσίευση σχετικής προκήρυξης. Απορρίπτει.